|
Chất liệu là phương tiện chủ yếu mà
còn người dùng để thể hiện một tác
phẩm nghệ thuật. Qua các bức vẽ đơn
sơ để lại trên các hang động của
người cổ xưa cho thấy đất sét và
than củi là những chất liệu hội hoạ
đầu tiên của loài người. Xã hội loài
người càng phát triển thì những chất
liệu hội hoạ được tìm ra và sử dụng
ngày càng nhiều, ví dụ: sơn dầu, sơn
mài, màu bột, màu nước, mực nho, chì,
lụa, giấy dó… Vật chất được đặt
trong tác phẩm chính là vật liệu để
xây dựng lên tác phẩm đó. Ở Châu Âu
sơn dầu vẽ lên vải là chất liệu phổ
biến nhất trong hội hoạ. Ở Việt Nam
tranh lụa tơ tằm thường được vẽ bằng
màu nước, mực nho còn tranh sơn mài
dùng các chất liệu cổ truyền như sơn
ta, vàng, bạc, son, vỏ trứng…để thể
hiện lên tranh.
Lá cây là chất liệu mới và đặc sắc
trong hội họa.
Tại sao lá cây có sẵn từ lâu đời mà
được gọi là chất liệu mới trong hội
hoạ? Lá cây sau khi rụng xuống thì
hết một vòng đời, chẳng bao lâu thì
huỷ mục hay giòn nát và không còn
giữ được màu sắc tự nhiên ban đầu
của nó nữa, nhưng bằng sự thông minh
sáng tạo, cũng như ham học hỏi, đúc
rút kinh nghiệm, người Việt đã ứng
dụng khoa học kỹ thuật hiện đại kết
hợp với các phương pháp thủ công
truyền thống để mang đến cho lá một
cuộc sống vĩnh cửu.
100% chất liệu tạo nên bức tranh là
lá cây khô tự nhiên , các nghệ nhân
đã cắt, xé, dán...lá khô rồi ghép
lại để tạo nên các tác phẩm tranh lá
đầy sáng tạo và độc đáo của người
Việt. Sự độc đáo và sáng tạo trong
tranh lá Việt Nam là các nghệ nhân
đã tìm tòi và sử dụng thành công
những màu sắc phong phú của lá cây
tự nhiên để tạo nên tác phẩm nghệ
thuật. Màu lá cây khô tự nhiên thật
muôn hình muôn vẻ, là chất liệu sáng
tác dồi dào diễn tả thành công
những ý tưởng của các nghệ nhân,
đặc biệt trong khi tả phố những mảnh
tường rêu phong, hay tả cảnh thôn
quê Việt Nam với những mái nhà cổ
kính, lá khô là chất liệu mô tả
được thành công nhất.
Xung quanh chúng ta lá cây rất nhiều,
nhưng không bất kỳ loại lá cây nào
cũng sử dụng được để làm chât liệu
sáng tác tranh lá. Để đáp ứng được
yêu cầu về màu sắc và độ bền, lá
cây được tuyển chọn từ nhiều vùng
miền khác nhau của đất nước, có khi
các nghệ nhân phải lặn lội tới những
vùng miền núi xa xôi để tìm cho được
loại lá cây có màu sắc phù hợp. Sau
khi thu lượm lá cây được tập hợp lại
tại xưởng để sơ loại ra những chiếc
lá không lành lặn, những chiếc lá đã
phai màu, đã bắt đầu quá trình phân
huỷ hay mục nát. Lá cây sau khi sơ
loại được lau rửa nhẹ nhàng để làm
sạch bề mặt lá... Rồi qua một số
công đoạn khác như: luộc lá (giai
đoạn này thường mất khoảng 2-3 ngày
tuỳ theo từng loại lá), đây là một
trong những giai đoạn quan trọng
nhất vì nó ảnh hưởng đến màu sắc của
lá cũng như ảnh hưởng đến độ bền của
lá, các thông số kỹ thuật như nhiệt
độ, lượng nước cũng như bổ sung chất
ổn định màu, chất làm bền lá ...giai
đoạn này thường do các nghệ nhân có
kinh nghiệm lâu năm đảm nhiệm. Qua
giai đoạn luộc lá từ tính chất ban
đầu dễ vỡ vụn đã trở nên dẻo và dai,
màu sắc giữ nguyên bền vững với thời
gian.
Sau khi luộc xong lá phải được
phơi ngay dưới ánh nắng gắt, và phải
có độ thông gió cao để đảm bảo quá
trình thoát hơi nước nhanh mà màu
sắc của lá không bị ảnh hưởng. Sau
một số quá trình xử lý tiếp theo lá
cây đã trở thành chất liệu sáng tác
của các nghệ nhân.
Ngoài ra có một số màu sắc các nghệ
nhân chúng tôi đã chưa tìm được màu
lá phù hợp nên họ đã nhuộm màu đặc
biệt. Màu của lá sau khi nhuộm thậm
chí không ảnh hưởng khi bị thấm ướt,
không phai màu theo thời gian
|